Simon Bolivar (1783-1830)

Simón Bolívar (1783-1830) was de grote 19de-eeuwse bevrijder van Zuid-Amerika. Hij stond aan de wieg van de landen Colombia, Ecuador, Panama, Peru, Venezuela en Bolivia. Bolivar verwierf roem in Latijns-Amerika als el Libertador (de Bevrijder) tijdens zijn strijd tegen het Spaanse koloniale juk.

Bolivar werd op 24 juli 1783 geboren in Carácas, maar ging op jonge leeftijd voor zijn opleiding naar Spanje. Hij was een telg van een aristocratische familie die oorspronkelijk afkomstig was uit het Baskische Bolibar. De familienaam Bolivar stamt af van de naam van dat dorp. In de 16de eeuw vestigde de familie zich in Venezuela. In Europa maakte Simon Bolivar de keizerskroning van Napoleon mee, maar verloor zijn respect voor Napoleon omdat die de republikeinse ideeën had verraden. In 1807 keerde Bolivar terug naar Venezuela en nam deel aan de verzetsbeweging tegen Spanje.

In 1813 bevrijdde Simon Bolivar Venezuela en kreeg hij zijn bijnaam el Libertador. Vervolgens veroverde Bolivar in 1814 Colombia, waar hij ontvangen werd als een held en aanvoerder werd van de nationalisten. Na een aantal militaire nederlagen zette Bolivar in 1817 zijn hoofdkwartier op in de Orinoco-regio. Hij startte een revolutionaire regering in Angostura, dat later zou worden omgedoopt tot Ciudad Bolivar. Dat was één van de weinige plaatsen die niet waren verwoest door de oorlog en vandaar uit konden de Spanjaarden en royalisten hem moeilijk verdringen. Simon Bolivar at hetzelfde eten, deed hetzelfde werk en vocht even hard als zijn soldaten, waardoor hij hun respect en bewondering afdwong. In 1819 slaagde Bolivar er definitief in het noorden van Zuid-Amerika te bevrijden van Spanje en riep de republiek Groot-Colombia uit: een federatie bestaande uit Venezuela, Colombia, Panama en Ecuador. Bolivars officiële titel was dictador (‘dictator’), waarmee werd aangegeven dat hij zowel de politieke als de militaire leiding had. De laatste nog achtergebleven Spanjaarden werden verslagen in de historische Slag van Carabobo op 24 juni 1821.

Bolivar droomde van een verenigd Spaans-Amerika. In 1824 leidde hij de revolutionairen die Peru wilden bevrijden van de Spanjaarden en een jaar later werd hij president van dat land. In 1825 bevrijdde Bolivar het huidige Bolivia dat naar hem werd vernoemd en waar hij eveneens president werd.

Om de onafhankelijkheid van de nieuwe landen te verzekeren, organiseerde Bolivar inter-Amerikaanse conferenties. Hij faalde echter in zijn streven naar een politieke eenheid. In 1827 viel de republiek Groot-Colombia uit elkaar en in 1828 trad Bolivar terug als president. Hij trok zich volledig terug als een gedesillusioneerd man. Op 17 december 1830 overleed hij in het Colombiaanse Santa Marta aan tuberculose. In Venezuela en Bolivia is zijn geboortedag nog altijd de nationale feestdag en ook in de andere Zuid-Amerikaanse naties wordt hij nog steeds geëerd als el Libertador.

Geschreven door Karel Verheyden